سربازان امام زمان(عج)

بسم الله الرحمن الرحيم

آيه شريفه :

      « و أنكحوا ألايامي منكم و الصّالحين منْ عِبادكم و إمائكم إنْ يَكونوا فُقَراءُ يغْنِهم الله مِنْ فَضْلِه وَ الله واسع عليم »

ترجمه :

     مردان و زنان بي همسر را همسر دهيد و همچنين غلامان و كنيزان صالح و درستكارتان را اگر فقير و تنگدست باشند خداوند آنان را از فضل خود بي نياز مي سازد ، خداوند واسع و آگاه است .

سوره نور در يك نگاه :

نور از اسماء الهي است چرا كه خداوند نور آسمانها و زمين و تجّلي بخش هستي است كه در آيه 35 به آن اشاره فرموده و پنج مرتبه كلمه نور تكرار شده است و 64 آيه دارد . در آيه 11 اين سوره جريان تهمت ناروا به يكي از همسران پيامبر(ص) مطرح شده است . اين سوره كه در مدينه سال دهم نازل شده در مورد حرمت نگاه مردان به زنان نامحرم و نگاه زنان به مردان نامحرم همچنين حدّ شرعي كساني كه اتهام نارواي بي عفتي بر شخصي وارد كند ، فلسفه حجاب و دورنمايي از مساله ازدواج را مطرح ميفرمايد .

ثواب تلاوت سوره :

از امام صادق (ع) نقل شده : هر كس در هر روز يا هر شب اين سوره را تلاوت كند هرگز از اهل بيت او خلافي سر نزند تا از دنيا برود و چون بميرد هفتاد هزار فرشته تشييع جنازه او آمده طلب استغفار كنند تا به قبر در آيد و روز قيامت مغفور محشور مي شود . توصيه شده به زنان خود اين سوره را بياموزيد كه داراي موعظه است و عفت خانواده و اولاد انسان با تلاوت اين سوره حفظ مي شود . [1]

داستان :

در مورد شأن نزول اين آيه موردي خاص مطرح نشده ولي با توجه به آيات قبل كه مساله عفت در نگاه به نامحرم را بيان فرموده ، شأن نزول آن آيات به جهت تناسب با بحث مطرح مي شود .

« در كتاب كافي ذيل شأن نزول آيه 30 سوره نور آمده : جواني انصاري در زمان پيامبر (ص) در مسير خود با زني روبه رو شد ( در آن روز زنان مقنعه خود را پشت گوشها قرار مي دادند و طبعاً گردن و مقداري از سينه آنها نمايان مي شد ) چهره آن زن نظر جوان را به خود جلب كرد و چشم خود را به او دوخت هنگامي كه زن از او گذشت جوان همچنان با چشمان خود او را بدرقه مي كرد در حالي كه راه خود را ادامه مي داد تا اينكه مرد جوان وارد كوچه تنگي شد و همچنان به زن كه پشت سرش بود نگاه مي كرد ناگهان صورتش به ديوار خورد و تيزي قطعه شيشه اي كه در ديوار بود صورتش را شكافت . هنگامي كه زن ناپديد شد جوان به خود آمد و ديد صورتش خون آمده و به لباس و سينه اش ريخته جوان سخت ناراحت شد و گفت مي روم و از وضعيت موجود خدمت پيامبر (ص) جامعه شكايت مي كنم . رفت و ماجرا را تعريف كرد و آيه 30 / نور نازل شد . » 

نكته ها :

     أيَامَي : جمع أيِّم ( زن بي شوهر خواه دوشيزه باشد يا سابقاً شوهر رفته و به مردي كه زن ندارد نيز اطلاق    مي شود . )[2]

     إماء  : در مقابل عِباد است جمع اُمه يعني كنيز و عباد جمع عبد يعني غلام

    1 ) اگر از نگاه هاي حرام و آلوده و غير شرعي نهي مي كنيد ، بايد راهي عملي براي كنترل نگاه مثل ازدواج پيشنهاد دهيد ( قل للمومنات يغضغنن ... و انكحوا الايامي ... )

    2 ) لازم نيست خواستگاري از طرف خاصي باشد بلكه قرآن هر يك از طرفين ازدواج را مجاز دانسته پيشقدم شوند ( و انكحوا ... )[3] يكي از علماء بزرگ در سر درس يك روز رو به طلبه ها كرد و گفت :عزيزان من دو دختر دارم كه زمان شوهر دادن آنها رسيده هر كدام از شما كه تمايل داشتيد من حاضرم كه دخترانم را به عقد شما درآورم .

البته ناگفته نماند اين فرهنگ از حضرت شعيب (ع) به ما منتقل شده ، زماني كه موسي (ع) را به خانه دعوت كرد پيش قدم شد و گفت من اراده كرده ام يكي از دخترانم را به عقد تو درآورم .

    3 ) صالحين در آيه صرف خوب بودن نيست بلكه معناي لياقت و اهليت را مي رساند .

از جمله صلاحيتها مي تواند هم كفو و هم شأن بودن ، اهل سازش و حياء بودن و ... ( به برخي از صلاحيت ها در ادامه بحث اشاره مي شود )

    4 ) فقر مهمترين مانع براي ازدواج جوانان است . چراكه شغل ، منزل ، ماشين و ... بهانه و وسيله اي است براي ريشه كني فقر ( ان يكونوا فقراء ... ) آيه شريفه هم اساسي ترين دغدغه جوانان را تضمين مي كند كه همان رفع فقر به واسطه ازدواج مي باشد .

    5 ) ازدواج مختص اغنياء نيست اتفاقاً ازدواج براي فقراء نيز هست  ( ان يكونوا فقراء ... )

   6 ) كسي كه از ترس فقر ازدواج نكند بفرموده امام صادق (ع) به خداوند سوء ظن برده است ( يغنهم الله من فضله ... )

پيام ها :

    1 ) يكي از عواملي كه زمينه غنا و تامين در ازدواج ها فراهم مي كند قانع بودن زوجين و خانواده هاي آنها بر يك زندگي ساده است . تا خودمان نخواهيم وعده الهي در مورد ازدواج تحقق نمي يابد .

    2 ) مهريه هاي سبك و متعادل و معقول از جمله عوامل تسهيل ازدواج هاي دلخواه طرفين است .

   3 )يكي از معاني صالح و شايسته بودن هم كفو ( هم شأن ) بودن است به معناي هم شأن بودن از لحاظ سن ، موقعيت اجتماعي ، سواد و تحصيلات ، فرهنگ و نژاد و ...  

    4 ) ملاك صلاحيت خواستگار است و ردّ خواستگار به بهانه رعايت نوبت ميان دختران و ازدواج دختر بزرگتر قبل از كوچكتر يا بهانه ادامه تحصيلات و ... همه جا ضروري نيست .

    5 ) رحمت و نعمت الهي محدود به نعمت ها و مادياتي كه در ذهن شما مي آيد نيست ( والله واسع ) و اگر بدون دليل در ازدواج تعلل كنيد يا در ازدواج به غير خدا توكل كنيد و سوء ظن به وعده الهي داشته باشيد خداوند متعال عالم به اسرار درون شماست ( والله واسع عليم )

   6 )چه بسا ازدواج باعث غنا و بي نيازي شود مانند :

   بسياري از زنان و مردان تا زماني كه مجردند احساس مسئوليت نداشته ، نه ابتكار و استعداد خود را براي    جلب منافع اشان به كار مي گيرند نه به هنگام كسب درآمد در حفظ و توسعه آن مي كوشند به همين دليل خيلي از آدمهاي مجرد خانه به دوش و تهي دستند . اما بعد از ازدواج با احساس شخصيت اجتماعي خود را مسئول حفظ منافع همسر و آبروي خانواده و تامين آن مي داند بهمين دليل امام صادق (ع) فرموده «الرزق مع النساء و العيال »

يا مردي كه كه در خدمت پيامبر (ص) آمد و از تهيدستي شكايت كرد پيامبر (ص) چند مرتبه فرمود ازدواج كن.

اهداف و آثار ازدواج : [4]

الف- حفظ نسب ، در اسلام حفظ نسب پايه حقوقي احكام فراواني است .

ب- برخورداري از سكون و آرامش ( ومن آياتة من خلق لكم من انفسكم ازواجاً لتسكنوا ايها )

ج- حفظ نوع بشر و جلوگيري از انقراض    (شوري / 11 )

د- داشتن فرزند صالح  ( قال هب لي من لدنك زريةً طيبة ... )  ال عمران / 38

خ- مودت و رحمت : دوستي عاشقانه در جواني و مهرباني مشفقانه در پيري  ( روم / 21 )

و- ارضاي غريزه جنسي كه زمينه گناه را از بين مي برد    ( مومنون / 5 )

ه- توسعه در رزق و روزي   ( نور / 32 )

سه توصيه مهم اسلام به زن : [5]            

الف- حفظ حجاب و پوشش مواضع زينت در مقابل نامحرم   ( نور / 31 )

ب- پرهيز از اختلاط با مرد اجنبي و رعايت حياء در مواجهه با نا محرم    ( قصص / 25 )

ج- وقار و متانت زنها در گفتار هنگام مواجه با نامحرمان  ( احزاب / 32 )

« نكته جالب توجه در برخي از طلاق ها عدم رعايت سه اصل قرآني ( حجاب، حياء ، وقار ) از سوي خانم هاي شوهرداربوده كه باعث سلب اعتماد همسر مي شود و زمينه طلاق و جدايي را فراهم ساخته است . »

حديث :

رسول خدا (ص) فرمود :

هر گاه كسي به خواستگاري دختر شما آمد كه دين و امانتداري او را پسنديديد ، جواب ردّ ندهيد و گرنه به فتنه و فساد بزرگي مبتلا مي شويد . [6]

در روايت مي خوانيم : به افرادي كه اهل مشروبات الكلي هستند و افراد بد اخلاق و كساني كه خط فكري سالمي ندارند و آنان كه در خانواده هاي فاسد رشد كرده اند دختر ندهيد . [7]

ابوامامه گويد از پيامبر (ص) شنيدم كه فرمود :

خداوند متعال چهار كس را لعن فرموده و از بالاي عرش فرشتگان آمين گفته اند :

1- آنكه نفس خود را محصور كند و ازدواج نكند و كنيزي نخرد تا او را فرزندي نباشد .

2- مردي كه خود را شبيه زنان كند در حالي كه خداوند آو را مرد آفريده است .

3- زني كه خود را به مردان شبيه سازد در حالي كه خداوند او را زن آفريده است .

4- آنكه مردم را تضليل كند به اين معني كه آنها را دست انداخته و به سخريه و استهزاء بكشد مثلا به درويش گويد بيا تا چيزي به تو دهم چون نزديك آيد گويد چيزي ندارم ، به كور و نابينا گويد كه از اين حيوان وحشي بترس  در حالي كه حيوان وحشي نزد او نباشد . [8]

مسأله شرعي :

    سوال :

آيا ازدواج در اسلام واجب است ، يا اينكه شخصي مي تواند تا پايان عمر خود مجرد بماند ؟

    جواب :

(همه مراجع ) اصل ازدواج در اسلام واجب نيست و از مستحباتي است كه به آن بسيار سفارش شده است ، ولي كسي كه به واسطه نداشتن همسر به حرام بيافتد ازدواج بر او واجب مي گردد و حق ندارد تا پايان عمر مجرد باشد[9]

    سوال :

آيا دختر و پسر عاقل و بالغ مي توانند بدون اطلاع خانواده براي ازدواج با هم صحبت و سپس خانواده را مطلع سازند ؟

    جواب :

(همه مراجع ) خواستگاري و گفت و گوي پيش از عقد ، اگر مفسده نداشته و بدون قصد لذت و ترس افتادن در گناه باشد ، اشكال ندارد . [10]